Spong: Bouterse mag geen president worden

Desi Bouterse mag volgens de Surinaamse grondwet geen president van Suriname worden. Hij heeft namelijk mensenrechten geschonden en dat is in strijd met de grondwet. Dat zegt advocaat Gerard Spong.

De foto waarbij Bouterse en Brunswijk elkaar omarmen, maakt advocaat Spong ‘misselijk’. “Het is een foto die een dieptepunt in de Surinaamse democratische rechtstaat betekent.” Spong noemt het een ‘homo-erotische’ foto. “Het lijkt wel alsog ze een feestje vieren.”

Maar voor een feestje is het nog te vroeg, meent Spong. Volgens hem zijn er grondwettelijke beletselen om Desi Bouterse tot president van Suriname te benoemen. “In artikel 92 van de grondwet is bepaald dat tot president uitsluitend iemand kan worden benoemd, die niet heeft gehandeld in strijd met de grondwet.” En volgens Spong heeft Bouterse zelf meermalen publiekelijk verklaard dat hij verantwoordelijk is voor de decembermoorden.

Buitengerechtelijke erkenning
Op de televisie en voor de radio in Suriname en Nederland heeft Bouterse volgens Spong zonder gene publiekelijk verklaard dat hij verantwoordelijk is voor de dood van die mensen. “Eigenlijk zegt hij: ‘ik heb geschoten, ofwel laten schieten, uit noodweer. Het was zij of ik.’ Dat noemen wij een buitengerechtelijke erkenning. Hij heeft de feitelijke handelingen bekend.”

Toch ziet het er op dit moment rooskleurig uit voor Desi Bouterse. Zijn Megacombinatie heeft gewonnen, dus staat hem weinig in de weg. “Dat is een politieke realiteit die op gespannen voet staat met de Surinaamse grondwet. Mensen in Suriname zouden naar de rechter kunnen stappen en zeggen dat er een grondwettelijke schending dreigt plaats te vinden.”

Decembermoordenproces
Volgens Spong zal het Decembermoordenproces in geen enkel opzicht gehinderd kunnen worden door de uitslag van de verkiezingen. “Ook de president van Suriname is gebonden aan de wet. Hij kan in het Surinaamse rechtsverkeer vervolgd worden als hij een moord pleegt.”

Die juridische immuniteit, die volgens sommige juristen ervoor zorgt dat de president immuun is voor vervolging, wordt volgens Spong gebaseerd op het gewoonterecht. “We doen het al honderd jaar zo, dus doen we het de komende honderd jaar ook zo. Maar in de rechtsontwikkeling zou je dit gewoonterecht aan de kant moeten kunnen schuiven.”

En dat zou er weleens aan kunnen komen, denkt Spong. “Als de internationale rechtgemeenschap moet kiezen tussen oude niet ter zaken doende gewoonten en het voorrang geven aan rechtsregels die drugsbarronnen en mensenrechtenschenders niet vrijuit laten gaan, dat is een rechtspolitieke keuze van een rechter maar die zit er wel aan te komen. En dat lijkt mij een zeer wenselijke keuze.”